Beschouw het basisboek social media vooral als een basisboek

Als medeauteur van het basisboek social media heb ik met verbazing en interesse de discussie gevolgd over de legitimering van deze publicatie. Blijkbaar heeft het verschijnen van dit boek het een en ander losgemaakt bij verschillende mensen uit het vak. Naast positieve reacties is er ook twijfel of dit boek wel op deze manier tot stand had mogen komen. Blijkbaar moet je altijd ervaringsdeskundige zijn om over social media te mogen schrijven. Het liefst ook nog eens een ervaringsdeskundige die zo ongeveer de geboorte van het internet heeft meegemaakt.

Wat opvalt in de dialoog is dat het boek erg letterlijk als het ultieme leerboek wordt bekeken. Natuurlijk is het primair geschreven voor het HBO. Wat alleen niet uit het oog moet worden verloren is dat dit boek eerder gelezen zou moeten worden als een bloemlezing met beschouwingen, visies en modellen gericht op waar de ontwikkelingen nu staan. Het boek vormt nog maar het prille begin van een theoretisch kader wat nog lang niet klaar is. Het zit al in de titel, het is een basisboek en niet de bijbel. Het is net als met het kopen van gereedschap. Eerst koop je een handschroevendraaier en vervolgens een schroefboormachine. Als we het basisboek social media nu eens beschouwen als een degelijke handschroevendraaier en niet meteen als de superefficiënte schroefboormachine dan is het veel beter te begrijpen.

Als docent ben ik zeer blij met het boek. Dat zeg ik niet alleen omdat ik er aan mee heb geschreven. Het boek vormt een goed vertrekpunt voor mijn studenten en geeft ze een kader om verder te spitten. Dat zal hopelijk de kwaliteit van de scripties m.b.t. social media omhoog stuwen. Het grote dilemma waarmee zo ongeveer iedereen (zowel docenten als studenten) mee worstelt is hoe je social media moet beschouwen binnen een communicatieplan. Valt het onder strategie of is het “gewoon” een communicatiemiddel binnen de marketingcommunicatiemix. Het boek geeft handvaten om daar beter over na te kunnen denken. De hoofdstukken geven een brede beschouwing op social media vanuit verschillende richtingen van het communicatievak. Het laat duidelijk zien dat social media zo ongeveer alles raakt wat met communicatie te maken heeft. Daarin is een deel geschreven vanuit de wetenschap en een ander deel vanuit de toepasbaarheid. De combinatie daarvan is een bewuste keuze van de redacteuren geweest om het op die manier samen te stellen.

Net als bij alle nieuwe ontwikkelingen binnen het communicatievak is ook de duiding van het fenomeen social media schatplichtig aan een theoretisch kader uit het verleden. Alleen dien je wel de ruimte open te laten om te experimenteren met nieuwe inzichten. Als we de ontwikkeling van het marketingvak even als voorbeeld nemen dan zou het toch wel verbazingwekkend zijn als daar nog steeds exact dezelfde zaken in zouden gebeuren als 20 jaar geleden. Marketing kent een aantal basisprincipes die al jaren oud zijn en nog steeds bruikbaar. Gelukkig zijn het geen strikte regels en zijn er vele varianten ontstaan. Wanneer we social media gaan duiden aan de hand van zogenaamde internetregels dan zal je (in ieder geval als docent) snel verzuipen. Tenzij je goed de subculturen begrijpt waaruit de meeste van die regels voortkomen. In het basisboek social media staan goed bruikbare basisprincipes omschreven. Soms komen deze voort uit klassieke theorie en soms is het een vernieuwend inzicht van een auteur. Dat maakt het boek uitdagend om te lezen en zet je op zijn minst aan het denken.

Om nog even bij de marketing te blijven haal ik graag de Adformatie van 23 september aan waarin een mooi artikel staat over Peter Leeflang die afscheid heeft genomen als hoogleraar marketing aan de Rijksuniversiteit Groningen. Opmerkelijk is de kritische houding van hem door de jaren heen. Een mooie uitspraak uit 2010 gaat over de versnippering binnen de marketingwetenschap:

“Het vak is zo breed geworden. Ook bij ons zie ik steeds meer mensen die kleine stukjes goed beheersen. Kampioenen op de vierkante meter die de breedte en de relevantie van hun werk voor de praktijk niet meer goed overzien.”

Deze uitspraak illustreert voor mij de discussie tussen generalistisch en specialistisch werken. Het beroepenveld vraagt steeds meer om “social media managers” of “conversation managers”. Moeten dat dan de kampioenen op de vierkante meter zijn of mensen die altijd de breedte en de relevantie van hun werk voor de praktijk kunnen overzien. Natuurlijk zou je willen dat je kampioenen kan afleveren die ook nog eens altijd de relevantie van hun werk hoog in het vaandel houden. De praktijk is echter anders. Want de zoektocht naar de relevantie en breedte in het communicatievak is steeds moeilijker geworden. Dat vraagt om een andere benadering van literatuur. Konden we vroeger nog wegkomen met standaardwerken op het gebied van marketing en communicatie waarbij we redelijk zeker wisten dat studenten vanuit die basis voorlopig bestand waren tegen eventuele vernieuwingen. Het is nu toch wel iets anders gesteld. In deze tijd dient een studieboek eerder een gids te zijn voor de student dan de ultieme theorie. Simpelweg omdat er zoveel bronnen, beschouwingen en visies zijn te vinden dat alles ook een “beperkte houdbaarheidsdatum” heeft gekregen.

Als we het basisboek social media nu eens in dat perspectief plaatsen en het vooral een gids laten zijn waarmee studenten iets beter hun weg kunnen vinden in het snel veranderende medialandschap dan nuanceert dat de discussie. Wanneer ze het dan ook nog eens gebruiken om hun eigen mening te kunnen vormen over de uitdijende mogelijkheden om te communiceren en te participeren in deze tijd is het een prima boek.

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s

%d bloggers liken dit: